Mkaanga Sauti
Hussein Tuwa
ILIKUWA ni nafasi nyeti na iliyowapasa kuijaza haraka sana. Kifo cha ghafla cha mtaalamu wao wa takwimu za miradi kilisababisha nafasi ile ibaki wazi.
Kazi ilitangazwa, na kati ya waombaji 35, ni sita tu walionekana kukidhi sifa za kuitwa kwenye usaili.
“Hii ni nafasi adimu sana Mary,” Mkurugenzi mkuu wa shirika alimwambia mkuu wa kitengo cha rasilimali watu , wa shirika, “hivyo ningependa wewe mwenyewe uingie kwenye chumba cha usaili kusimamia mchakato mzima wa kumpata mtaalamu mpya wa takwimu.”
“Sawa, boss… will do.” Mary Komunte, mkuu wa kitengo cha rasilimali watu, alijibu. Kiukweli, alikubali kwa shingo upande tu, kwani yeyote kati ya wasaidizi wake watatu kwenye kile kitengo anachokiongoza angeweza kuusimamia vilivyo usaili ule. Ni kama vile nafsi ilitaka kumnusu na lililokuwa likimsubiri kwenye chumba cha usaili.
Kutokana na nchi kuwa kwenye janga kubwa la UVIKO-19, wafanyakazi wote wa shirika lao walikuwa wakifanyia kazi majumbani mwao, wakitumia mitandao kutimiza majukumu yao. Kuingia kwenye jengo la shirika kuliruhusiwa kwa vibali maalumu na kwa idadi maalumu tu ya watu, pindi kukiwa kuna ulazima wa kufanya hivyo.
Akamwagiza mmoja wa wasaidizi wake, awasiliane na wale waombaji sita na awapangie tarehe ya kuwafanyia usaili.
Hilo likafanyika.
Usaili ulipangwa kufanyika kwa njia ya simu, ambapo wasaili walipaswa kuwasiliana na wasailiwa, kwa njia ya mikutano ya kimtandao kwa kutumia simu maalumu zilizokuwa kwenye kila chumba cha mikutano cha shirika lile, kwa madhumuni hayo.
Kamati ya usaili iliundwa na watu watatu. Wawili kutoka idara inayohusika na kazi iliyotangazwa, mmoja kutoka idara nyingine ndani ya shirika, ili kuondoa maamuzi ya upande mmoja kwenye uteuzi wa msailiwa atakayepitishwa.
Mary, kama mkuu wa kitengo cha rasilimali watu hakuwa akihusika kwenye maamuzi, ila alipaswa kuwemo kwenye chumba cha usaili kuhakikisha kuwa wasailiwa wote wanaulizwa maswali sawa, na hakuna anayepewa upendeleo dhidi ya wengine; na kujibu maswali ya wasailiwa kuhusu mikataba ya ajira, matarajio ya shirika kutoka kwao kama wataajiriwa, na vitu kama hivyo.
Kwa unyeti wa ile nafasi, iliamuliwa kuwa wajumbe wa kamati wafike ofisini na waendeshe usaili ule kwa kuwapigia simu wasailiwa, ilhali wao wote wakiwa kwenye chumba kimoja ndani ya jengo la shirika. Wasailiwa wataongea nao kwa simu wakiwa majumbani kwao. Wakiwa mle ndani ya jengo la shirika, wanakamati walipaswa kuzingatia kanuni zote za kujikinga dhidi ya UVIKO-19 – kuvaa barakoa, kutokukaribiana, na kuhakikisha wananawa mikono kila mara, wakati wamo ndani ya jengo la shirika.
Kila kitu kilikaa kwenye mstari. Hatimaye, nafasi ile muhimu shirikani, ilikuwa inaelekea kujazwa.
***
USAILI ulipangwa kufanywa kwa siku mbili. Siku ya kwanza kamati ingeongea na wasailiwa watatu, na ya pili halikadhalika.
Kutokea kwenye chumba cha usaili, wajumbe wa kamati waliwapigia simu wasailiwa na kuongea nao kwa simu maalumu kwa mikutano ya aina ile, ambapo sauti za wasailiwa ziliweza kusikika na wote kwenye kile chumba.
Siku ya kwanza ya usaili ilienda salama.
Siku ya pili iliharibika mara tu msailiwa wa tano kati ya wale sita, alipoanza kuongea.
Kimsingi, siku ilibadilika hata kabla msailiwa yule wa pili kwa siku ile, hajamaliza kujibu swali la kwanza la jopo la usaili.
Lile swali lilimtaka msailiwa alieleze jopo, ni kwa nini anadhani yeye anastahili kupewa kazi ile, na kwa nini anataka kufanya kazi kwenye shirika lile. Lengo la swali lilikuwa ni kumpima msailiwa uwezo wa kujieleza kwa lugha ya Kkiingereza, ambayo ndiyo ilikuwa lugha rasmi ya mawasiliano ndani ya shirika.
Mary Komunte alimpomsikia tu yule mtu akiongea moyo ukamlipuka. Ukaanza kumwenda mbio, na pumzi zikayaelemea mapafu yake.
“Oh my God!” Alitweta huku akiikodolea macho ile simu iliyokuwa ikiwatawanyia mawimbi ya sauti ya msailiwa wao, mle chumbani.
Jamaa aliendelea kujieleza simuni, na Mary akazidi kuhemewa na ile sauti iliyokuwa ikiwasukumizia maelezo ya msailiwa wao.
No! It can’t be! Hai, haiwezekani!
Mary alijikuta akiinuka kutoka kitini.
“Ah! Huy-AAh!” Alishindwa kuyapanga maneno, akajihisi kizunguzungu.
“Mary! Umekuwaje!” Mmoja wa wanakamati alimhoji.
“Er, excuse me?” Kutokea kwenye simu, msailiwa wao alihoji.
Mary akapiga mweleka, bahati akaangukia makalio kwenye kile kile kiti chake. Mtafauruku ukastafidi kwenye kile chumba cha mikutano.
“Er, Hebu subiri kidogo Mista Kitambi… tuna mwenzetu hayuko sawa hapa!” Mwenyekiti wa jopo alimwambia msaliwa wao, kwa Kkizungu.
“Oh? Okay…” Sauti ya msaliwa iliwajibu kwa mashaka, kutokea upande wa pili.
Mary alikuwa kwenye wakati mgumu. Wenzake walimzonga pale kitini
“Mary! Una nini? Uko sawa?” Mmoja alimuuliza.
“Of course hayuko sawa bwana, si unamwona alivyo?” Mwingine akamrekebisha yule wa kwanza.
Mwenyekiti wa kamati akabonyeza kitufe kwenye ile simu yao, na kubana sauti zao zisisikike kule kwa msailiwa wao.
Uso wa Mary ulikuwa umepauka ghafla. Pumzi zilikuwa zikimwelemea. Akili ilimzunguka vibaya sana. Kitisho alichokumbana nacho miezi kadhaa iliyopita kilimrudia upya akiwa pale ofisini… baada ya kuwa kikimrudia mara kadhaa akiwa usingizini, kwa njia ya ndoto za kutisha.
Sasa leo… ofisini? Laivu?
“Sih, siko vizuri… siko, Oh!” Alibwabwaja huku akijishika paji la uso.
Mwenyekiti wa kamati ambaye alikuwa Mmzungu, alifyatua kitufe cha sauti kwenye ile simu yao.